Radlin – miasto w województwie śląskim, w powiecie wodzisławskim. Stanowiące obecne centrum miasta Biertułtowy były wzmiankowane już w 1305 jako Bertholdi villa, zaś sam Radlin Dolny i Górny – w końcu XIV wieku. W latach 1945-54 siedziba gminy Radlin. Miasto Radlin powstało 11 sierpnia 1954 z połączenia wsi Radlin Górny, Radlin Dolny, Biertułtowy, Głożyny i Obszary.

W 1975 Radlin (wraz z Marklowicami, Pszowem, Rydułtowami i Wilchwami) włączono do Wodzisławia Śląskiego. Dnia 1 stycznia 1997 ponownie się uniezależnił, jednak dawne dzielnice Radlin Dolny i Górny, tworzące razem tzw. Radlin II, pozostały w granicach administracyjnych Wodzisławia. W latach 1997-1998, już jako ponownie niezależne miasto, Radlin administracyjnie należał do województwa katowickiego.

Organem prasowym radlińskiego samorządu jest miesięcznik Biuletyn Radlin. Według danych z 31 grudnia 2007 miasto miało 17 711 mieszkańców. Radlin jest gminą miejską, nie podzieloną na dzielnice. Obszary pretendujące do dzielnic są dzielnicami nazwanymi umownie: Biertułtowy, Głożyny, Obszary.

Radlin jest miejscowością starą, ale niewiele zachowało się o nim wzmianek w kronikach bądź też w aktach urzędowych. Nazwę swą prawdopodobnie wywodzi od słowa „radło” w znaczeniu pługa, lub jego części, co wskazuje na rolniczy charakter miejscowości. Z okresu najazdów Tatarów w 1241 r. Zachowało się podanie, według którego chłopi Radlińscy uwolnili oblężonego przez Tatarów w zamku wodzisławskim księcia, za co ten przyjął swych wybawców do stanu szlacheckiego.

Pierwsza wzmianka o Radlinie pochodzi z roku 1365 i zamieszczona jest w starym akcie sprzedaży nieznanego bliżej Konrada von Radlin. Był on właścicielem całego lub części Radlina, a po nim miejscowość przeszła w ręce Plankuara, później Sednitzkiego. Od roku 1602 właścicielem był Jerzy Charwat Plawetzki z Plawecz, zaś Radlin Górny bez Szonowic należał do właściciela Wodzisławia, wchodząc w skład Wodzisławskiego Państwa Stanowego.

Do Radlina należały również Obszary wraz z tzw. Pogwizdowem. Pierwsza wzmianka o nich pochodzi z roku 1696. Występują pod nazwą Romanshof, od imienia obszarnika pruskiego Romana, który był właścicielem dość rozległych terenów. Radlin rozwijał się dość wolno. W 1783 r. Mieszkało w nim 51 rolników, 13 ogrodników i liczył tylko 279 mieszkańców. Radlin Dolny długo należał do dóbr rycerskich, a w 1804 r.

Przeszedł w ręce właścicieli Wodzisławia, gdyż hrabia wodzisławski zakupił cały Radlin Dolny i część Górnego tzw. Szonowiec. Dłuższą notkę o tej miejscowości spotykamy w dokumentach pochodzących z końca XIX wieku, dokładniej mówiąc w zapiskach historyka ziemi raciborsko – wodzisławskiej Franiczka Henke, który podaje, że Radlin jest jedną z największych wsi powiatu rybnickiego i składa się z Radlina Górnego i Dolnego oraz z Obszar.

Henke podaje, że w Radlinie Górnym było 51 gospodarstw rolnych, zaś w wyniku parcelacji liczba ich wzrosła do 70, ale ich powierzchnia użytkowa poważnie się zmniejszyła. Poza tym było tu 89 chałupników, 2 wodne młyny, 183 domy zamieszkane przez 2190 mieszkańców, w tym 11 ewangelików i 2 żydów. Resztę stanowili katolicy. Same obszary liczyły 107 mieszkańców, w tym 8 ewangelików.

Godny uwagi jest również fakt, że każda dzielnica miała swą własną pieczęć z herbem. I tak Radlin Górny pieczętował się sercem, z którego wychodziły 2 kwiaty, Radlin Dolny mężczyzną toczącym przed sobą koło od wozu, zaś Obszary skrzyżowanymi grabiami, kosą i cepem.

Główne centrum życia mieściło się w Radlinie Dolnym (obecnie tzw. Radlin II), tu znajdowała się szkoła podstawowa i kościół – filia parafii Wodzisław, gdzie proboszczem był ks. Reszka. Do roku 1870 nie było na tych terenach obowiązku uczęszczania do szkoły. Zainteresowani mieszkańcy, np. z Obszar, wysyłali swe dzieci do szkoły mieszczącej się w Radlinie Dolnym.

Wraz z rozwojem przemysłu (m.in. KWK Marcel i Koksownia Radlin) intensywnie rozbudowane zostały Obszary oraz Biertułtowy będące dzielnicami Radlina. W wyniku wzrostu liczby mieszkańców Radlina – Radlin otrzymał prawa miejskie 11 sierpnia 1954 z połączenia dotychczasowych wsi: Radlin Górny, Radlin Dolny, Biertułtowy, Głożyny i Obszary.

Według danych z roku 2002 Radlin ma obszar 12,53 km², w tym: użytki rolne: 63%, użytki leśne: 2%

Miasto stanowi 4,37% powierzchni powiatu.

Miasto liczy 17 711 co daje 2297 lokatę pod względem powierzchni i 385 lokatę pod względem liczby ludności w skali kraju.

Według danych z roku 2002 średni miesięczny dochód na mieszkańca wynosił 1251,81 zł.

• Kopalnia Węgla Kamiennego Marcel (dawniej Emma)
• Koksownia Radlin
• Elektrociepłownia Marcel

• 78 DK78 (Chałupki – Wodzisław Śląski – Radlin – Rybnik – Gliwice – Tarnowskie Góry – Jędrzejów)
• linia kolejowa Bogumin-Wodzisław Śląski-Katowice
• Międzygminny Związek Komunikacyjny Jastrzębie-Zdrój; autobusy nr: 201, 202, 205, 206, 209, 211, 216, 217, 218.
• Zarząd Transportu Zbiorowego w Rybniku; autobusy nr: 1, 2, 3, 6, 8.
• W pobliżu Radlina (węzeł Świerklany) budowana jest autostrada A1 Gdańsk – Gorzyczki.

Zabytkami Radlina są: Szyb kopalniany Antek i inne zabudowania kopalni Marcel – architekt Hans Poelzig, ok. 1907 oraz Kościół parafialny pod wezwaniem Wniebowzięcia NMP z 1926 w stylu neobarokowym

Edukacja

• Przedszkole Publiczne nr 1 im. Gromadki Misia Uszatka
  • Świetlica Środowiskowa
• Przedszkole Publiczne nr 2
• Przedszkole Publiczne nr 3
• Szkoła Podstawowa nr 3
• Szkoła Podstawowa nr 4
• Gimnazjum nr 1
• Zespół Szkół Sportowych
  • Sportowa Szkoła Podstawowa z Oddziałami Integracyjnymi nr 2 im. Komisji Edukacji Narodowej
  • Sportowe Gimnazjum nr 2
• Zespół Szkół Ponadgimnazjalnych im. Sejmu Śląskiego
• Ognisko Pracy Pozaszkolnej „Radlińskie Betlejki”

Osiągnięcia Sportowe

• gimnastyka sportowa: Leszek Blanik - wielokrotne sukcesy na arenie światowej, złoty medalista olimpijski.
• siatkówka: SK Górnik Radlin, grał w sezonach 1996/2000 w I Lidze Serii “A” oraz w sezonie 2004/2005 w Polskiej Lidze Siatkówki[6].
• piłka nożna: Górnik Radlin, występy w I lidze w latach 1948 (jako Rymer Radlin), 1950-55, 1957, 1959; 2. miejsce w l lidze w sezonie 1951.

Kluby i Stowarzyszenia Sportowe [edytuj]

• SK Górnik Radlin – siatkówka
• KS Górnik Radlin – piłka nożna, szermierka, pływanie oraz gimnastyka
• Stowarzyszenie Dalekowschodnich Sztuk Walki “Tao”
• Radlińskie Towarzystwo Przyjaciół Szermierki
• Komisja Turystyki Kolarskiej “SOKÓŁ”
• Klub Gimnastyczny “Radlin”

Obiekty Sportowe [edytuj]

Stadion Górnika Radlin -

• Pojemość – 133 miejsca siedzące
• Oświetlenie – brak
• Wymiary boiska 105m x 67m

Mosir Radlin -

• Duża sala (na sali swoje mecze ligowe rozgrywa SK Górnik Radlin)
• Mała sala (na parkiecie są wymalowane pola do szermierki)
• Duży basen
  • Wymiary 25 m x 12.5 m
  • Głębokość od 1.85 m do 1.3
  • 6 torów pływackich
  • Zjeżdżalnia wodna długości 80 m
• Mały basen

“Sokolonia Radlin”